Μία αποκλειστική συνέντευξη του Γιάννη Τροχόπουλου και της Έλλης Ανδριοπούλου για το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος
Αν και η μέρα ήταν απίστευτα κρύα το κλίμα στο κτίριο του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος ήταν ιδιαίτερα ζεστό. Ο Γιάννης Τροχόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος, και η Έλλη Ανδριοπούλου, Διοικητική Διευθύντρια του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος συζήτησαν μαζί μου για περίπου 40 λεπτά για τα όνειρα και την θέληση του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος να δώσει μία νέα πνοή στον πολιτισμό της Αθήνας και την Ελλάδας με το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.
Δεν είναι μόνο τα εκατοντάδες εκατομμύρια (566 για να είμαστε ακριβείς) που έχουν εντυπωσιάσει σε Ελλάδα και εξωτερικό. Είναι η έμπνευση και η δύναμη που αποπνέει ήδη αυτός ο χώρος, 2 χρόνια πριν την λειτουργία του. Ένας χώρος που θα αλλάξει τη χωρο-γεωγραφία της Αθήνας και θα επαναπροσδιορίσει στους Αθηναίους τις έννοιες της ανεμελιάς ενός πάρκου, της μελέτης ενός βιβλίου και της χαράς μίας κλασσικής παράστασης.
Η κατασκευή προχωρά και σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει τεθεί, θα έχει ολοκληρωθεί τον Απρίλιο του 2016, δηλαδή σε 14 μήνες από σήμερα. Θα χρειαστούν 2 μήνες για την παράδοση των χώρων στο Ελληνικό Δημόσιο και 8 μήνες για την μεταφορά των στοιχείων της Εθνικής Βιβλιοθήκης αλλά και την προετοιμασία της Λυρικής Σκηνής. Όπως όλα δείχνουν το μεγαλύτερο έργο ανάπλασης και πολιτισμού της χώρας θα ανοίξει τις πύλες του στις αρχές του 2017.
Τόσο ο κος Τροχόπουλος όσο και η κα Ανδριοπούλου ήταν φιλικοί, ανοιχτοί σε όλα τα ερωτήματα και μίλησαν στο ypodomes.com με πάθος για αυτό που υπηρετούν: ένα μεγάλο Κέντρο Πολιτισμού.
Αν και η μέρα ήταν απίστευτα κρύα το κλίμα στο κτίριο του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος ήταν ιδιαίτερα ζεστό. Ο Γιάννης Τροχόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος, και η Έλλη Ανδριοπούλου, Διοικητική Διευθύντρια του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος συζήτησαν μαζί μου για περίπου 40 λεπτά για τα όνειρα και την θέληση του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος να δώσει μία νέα πνοή στον πολιτισμό της Αθήνας και την Ελλάδας με το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.
Δεν είναι μόνο τα εκατοντάδες εκατομμύρια (566 για να είμαστε ακριβείς) που έχουν εντυπωσιάσει σε Ελλάδα και εξωτερικό. Είναι η έμπνευση και η δύναμη που αποπνέει ήδη αυτός ο χώρος, 2 χρόνια πριν την λειτουργία του. Ένας χώρος που θα αλλάξει τη χωρο-γεωγραφία της Αθήνας και θα επαναπροσδιορίσει στους Αθηναίους τις έννοιες της ανεμελιάς ενός πάρκου, της μελέτης ενός βιβλίου και της χαράς μίας κλασσικής παράστασης.
Η κατασκευή προχωρά και σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει τεθεί, θα έχει ολοκληρωθεί τον Απρίλιο του 2016, δηλαδή σε 14 μήνες από σήμερα. Θα χρειαστούν 2 μήνες για την παράδοση των χώρων στο Ελληνικό Δημόσιο και 8 μήνες για την μεταφορά των στοιχείων της Εθνικής Βιβλιοθήκης αλλά και την προετοιμασία της Λυρικής Σκηνής. Όπως όλα δείχνουν το μεγαλύτερο έργο ανάπλασης και πολιτισμού της χώρας θα ανοίξει τις πύλες του στις αρχές του 2017.
Τόσο ο κος Τροχόπουλος όσο και η κα Ανδριοπούλου ήταν φιλικοί, ανοιχτοί σε όλα τα ερωτήματα και μίλησαν στο ypodomes.com με πάθος για αυτό που υπηρετούν: ένα μεγάλο Κέντρο Πολιτισμού.
Ερ.Το στοίχημα έχει κερδηθεί κατασκευαστικά. Τώρα ποιος είναι ο μεγάλος στόχος;
Έλλη Ανδριοπούλου: Στόχος είναι η επιτυχής έκβαση της δωρεάς που δεν γίνεται για τα κτίρια. Γίνεται για να βελτιωθεί η εικόνα της πόλης και να προσφερθούν υψηλού επιπέδου υπηρεσίες στους πολίτες. Έτσι όλοι εμείς πρέπει να στοχεύσουμε στο καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα για να πετύχουμε ένα θετικό αντίκτυπο στην κοινωνία.
Ερ.Πότε προβλέπεται η ολοκλήρωση της κατασκευής και πότε της λειτουργίας; Υπάρχει μία ανησυχία καθώς αντίστοιχα το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στο Φιξ έχει τελειώσει εδώ και ένα έτος αλλά οι πύλες του παραμένουν κλειστές.
Γιάννης Τροχόπουλος: Η ανησυχία υπάρχει για κάτι που σχεδιάζεται ή κατασκευάζεται μέχρι να γίνει πραγματικότητα. Το ΚΠΙΣΝ δεν μπορεί να συγκριθεί με το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Εδώ γίνεται μία μεθοδική προσπάθεια σε συνεννόηση με το Ελληνικό Δημόσιο η οποία βοηθά στο να επιλύονται τα όποια προβλήματα αναφορικά με την οργάνωση των φορέων, το μεταβατικό στάδιο, εντούτοις και σεις αντιλαμβάνεστε ότι είναι ένα πολύ μεγάλο έργο, ότι απαιτεί ένα συγχρονισμό όλων πλησιάζοντας στην ολοκλήρωση της κατασκευής και ευελπιστούμε να ανοίξει στην ώρα του, στις αρχές του 2017. Ελπίζουμε πως και το Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης θα ανοίξει σύντομα και ο κόσμος να θαυμάσει τα εκθέματα του. Το Ίδρυμα είναι ξεκάθαρο, έκανε μια δωρεά ορίζοντας το πλαίσιο της, συμφώνησε η Ελληνική Πολιτεία και τώρα κάνει μια παραπάνω προσπάθεια στο να στηρίξει ακόμα περισσότερο το έργο.
Έλλη Ανδριοπούλου: Η συνεργασία υπάρχει και υπάρχει και μία σύμβαση μεταξύ του Ιδρύματος και του Ελληνικού Δημοσίου που περιγράφει τις υποχρεώσεις όλων των μερών στα πλαίσια της συνεργασίας. Εκεί περιγράφεται και το χρονοδιάγραμμα. Εξάλλου εδώ και χρόνια διεξάγονται σε μηνιαία βάση συναντήσεις προς επίλυση όλων των θεμάτων όπως αυτά προκύπτουν από την καθημερινότητα. Το Ίδρυμα έχει ξεκινήσει τη συνεργασία με τις εκάστοτε Κυβερνήσεις από το 2007 και συνεχίζει.
Ερ.Ας φανταστούμε το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος να λειτουργεί εικονικά. Πως θα είναι μία μέρα λειτουργίας;
Έλλη Ανδριοπούλου: Να είναι γεμάτο, αυτή θα είναι η επιτυχία του. Να βλέπουμε ανθρώπους να αθλούνται, άλλους να ποδηλατούν, οικογένειες να κάνουν πικ-νικ στο πάρκο, άλλοι να περπατούν, παιδιά, νέοι και ερευνητές να είναι στη Βιβλιοθήκη. Το «γεμάτο» δεν είναι αυτοσκοπός αλλά θα σημαίνει ότι θα προσφέρονται υπηρεσίες που ικανοποιούν και ευχαριστούν τον κόσμο. Ένας ζωντανός οργανισμός.
Ερ.Θα είναι δωρεάν η πρόσβαση στο Κέντρο Πολιτισμού; Ποιες άλλες δραστηριότητες σκέφτεστε ότι θα μπορούσαν να γίνουν; Θα γίνει τοπόσημο της πόλης;
Έλλη Ανδριοπούλου: Η πρόσβαση για όλους θα είναι ελεύθερη και δωρεάν. Τόσο στο πάρκο και τους εξωτερικούς χώρους όσο και στη Βιβλιοθήκη. Προφανώς θα υπάρχουν κάποιες εκδηλώσεις που θα απαιτούν εισιτήριο –κυρίως στη Λυρική Σκηνή- αλλά γενικά ο κόσμος θα μπορεί να χαίρεται ελεύθερα το χώρο. Στόχος όλων είναι να υπάρχουν και αρκετά εκπαιδευτικά προγράμματα που θα μπορούν δωρεάν να τραβούν το ενδιαφέρον του κόσμου.
Αναφορικά με το τοπόσημο η αλήθεια είναι πως εκτός από το κοινό υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον και από τον Τουριστικό κλάδο. Πιστεύουν πως με την λειτουργία του η Αθήνα θα ανεβάσει τις μετοχές της ως city break και θα μπορούσε να αυξήσει κατά μία ημέρα την παραμονή των επισκεπτών της πόλης.
Αναφορικά με το τοπόσημο η αλήθεια είναι πως εκτός από το κοινό υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον και από τον Τουριστικό κλάδο. Πιστεύουν πως με την λειτουργία του η Αθήνα θα ανεβάσει τις μετοχές της ως city break και θα μπορούσε να αυξήσει κατά μία ημέρα την παραμονή των επισκεπτών της πόλης.
Ερ.Πως σκοπεύετε να τραβήξετε περισσότερο κόσμο στην Εθνική Βιβλιοθήκη; Ως χώρα δεν έχουμε συνηθίσει την επίσκεψη σε Βιβλιοθήκες.
Γιάννης Τροχόπουλος: Βασικός στόχος είναι η προσέλκυση τόσο ερευνητών όσο και επισκεπτών. Η Εθνική Βιβλιοθήκη στο ΚΠΙΣΝ με τη λειτουργία της θα καλύψει αυτό το κενό με τις κατάλληλες υποδομές που θα υπάρχουν και που θα δημιουργήσουν με το πέρασμα του χρόνου μία φυσική συνέχεια: από το μαθητικό κοινό μέχρι τον ερευνητή. Η Αθήνα θέλουμε να έχει μία Εθνική Βιβλιοθήκη αντάξια με άλλες μεγάλες Ευρωπαϊκές πόλεις.
Ερ.Ποιο θα είναι το κυρίαρχο στοιχείο της Λυρικής Σκηνής στον επισκέπτη; Θα απευθύνεται σε λίγους;Γιάννης Τροχόπουλος: Δημιουργούνται εγκαταστάσεις σπάνιας ποιότητας από τις καλύτερες του κόσμου, θα διαθέτει μία κεντρική σκηνή 1.400 θέσεων και μια πειραματική σκηνή 400 θέσεων που θα απευθύνεται και σε παιδιά, γίνεται μία μεγάλη προσπάθεια και από τη Λυρική Σκηνή να απευθυνθεί στο ευρύ κοινό. Έτσι η μετάβαση της Λυρικής Σκηνής σε κάτι που θα τραβήξει περισσότερο κοινό είναι και η ουσία του Κέντρου Πολιτισμού. Έτσι θα πρέπει να δούμε το ΚΠΙΣΝ, σαν κάτι που εξελίσσεται και αυτή θα είναι και η επιτυχία του.
Ερ.Ο εξωτερικός χώρος θα περιλαμβάνει το υδάτινο στοιχείο και ένα κεκλιμένο πάρκο. Υπάρχει κάποιος συμβολισμός σε αυτά, θα βοηθήσουν στην προσέλκυση κοινού;
Ερ.Ποιο θα είναι το κυρίαρχο στοιχείο της Λυρικής Σκηνής στον επισκέπτη; Θα απευθύνεται σε λίγους;Γιάννης Τροχόπουλος: Δημιουργούνται εγκαταστάσεις σπάνιας ποιότητας από τις καλύτερες του κόσμου, θα διαθέτει μία κεντρική σκηνή 1.400 θέσεων και μια πειραματική σκηνή 400 θέσεων που θα απευθύνεται και σε παιδιά, γίνεται μία μεγάλη προσπάθεια και από τη Λυρική Σκηνή να απευθυνθεί στο ευρύ κοινό. Έτσι η μετάβαση της Λυρικής Σκηνής σε κάτι που θα τραβήξει περισσότερο κοινό είναι και η ουσία του Κέντρου Πολιτισμού. Έτσι θα πρέπει να δούμε το ΚΠΙΣΝ, σαν κάτι που εξελίσσεται και αυτή θα είναι και η επιτυχία του.
Ερ.Ο εξωτερικός χώρος θα περιλαμβάνει το υδάτινο στοιχείο και ένα κεκλιμένο πάρκο. Υπάρχει κάποιος συμβολισμός σε αυτά, θα βοηθήσουν στην προσέλκυση κοινού;
Έλλη Ανδριοπούλου: Θα υπάρχει όντως ένα μεγάλο κανάλι με μήκος 400 μέτρα και πλάτος 30 μέτρα. Ο συμβολισμός είναι η παλαιότερη ύπαρξη του ποταμού Ιλισού εκεί. Επίσης θα συνεισφέρει στην αισθητική με την αντανάκλαση των κτιρίων, θα δημιουργεί ένα μικροκλίμα που το καλοκαίρι θα μειώνει τη θερμοκρασία, και θα αποτελεί ένα μίνι αντιπλημμυρικό έργο που θα λειτουργεί καταλυτικά σε περιπτώσεις έντονης βροχόπτωσης.
Το κεκλιμένο πάρκο είναι μία ιδέα του Renzo Piano που ήθελε να τοποθετήσει τα κτίρια «κάτω» από το πάρκο το οποίο δημιουργεί επίσης ένα ευεργετικό μικροκλίμα ειδικά το καλοκαίρι. Έχει μικρή κλίση 5% και ο επισκέπτης δεν θα δυσκολεύεται να περπατήσει. Έχει πολλούς διαφορετικούς χώρους, μία παιδική χαρά, ένα χώρο μόνο με γκαζόν για εκδηλώσεις, ένα λαχανόκηπο που θα λειτουργεί εκπαιδευτικά, αθλητικές εγκαταστάσεις, όργανα γυμναστικής, ένα μεσογειακό κήπο, ένα χώρο με αρωματικά φυτά για άτομα με μειωμένη όραση κ.α Πάνω από όλα θα είναι ένα πάρκο που θα μπορεί κάποιος απλά να περπατήσει και να χαλαρώσει.
Ερ.Ένα από ζητήματα που έχουν προκύψει είναι η πρόσβαση. Στα νότια προάστια υπάρχει γραμμή Τραμ. Από το κέντρο της Αθήνας μόνο λεωφορεία. Τι σχεδιάζετε τουλάχιστον για το πρώτο διάστημα.
Έλλη Ανδριοπούλου: Ο τρόπος μετακίνησης είναι κάτι που αφορά την Πολιτεία και όχι το Κέντρο Πολιτισμού. Στα πλαίσια της σύμβασης, η Πολιτεία έχει δεσμευθεί να κάνει ότι μπορεί για να βελτιωθεί η πρόσβαση με μέσα σταθερής τροχιάς και ενημερωθήκαμε από το αρμόδιο Υπουργείο πως εξετάζουν διάφορες λύσεις, όπως Τραμ από το κέντρο της Αθήνας.
Από τον ΟΑΣΑ έχουν αναγνωρίσει επίσης την ανάγκη για πύκνωση της δρομολογίων. Επαναλαμβάνω όμως ότι αυτό είναι ευθύνη και αποφάσεις της Πολιτείας και όχι του ΚΠΙΣΝ. Εγώ θα σας προσθέσω πως το ΚΠΙΣΝ θα διαθέτει και ένα χώρο στάθμευσης 1.000 θέσεων. Ωστόσο ενθαρρύνουμε την πρόσβαση με μέσα μαζικής μεταφοράς.
Ερ.Θα υπάρξει ίσως κάποιο πούλμαν ή κάποια λεωφορειακή γραμμή express από το κέντρο της πόλης μέχρι να παρθούν μελλοντικά αποφάσεις;
Έλλη Ανδριοπούλου: Αυτό είναι κάτι που το εξετάζει η Πολιτεία που έχει και την ευθύνη των συγκοινωνιών.
Ερ.Τι πρέπει να περιμένουν οι τοπικές κοινωνίες και οι Δήμοι που αγκαλιάζουν το ΚΠΙΣΝ και πόσο τελικά μπορεί να αλλάξει την πρωτεύουσα η λειτουργία του;
Γιάννης Τροχόπουλος: Το Κέντρο Πολιτισμού θα λειτουργήσει προς χάριν του ευρύτερου κοινού και όχι κάποιας συγκεκριμένης κοινωνικής ομάδας. Σίγουρα η λειτουργία θα σημάνει και την αύξηση της δυναμικής των περιοχών σε θέματα κατοικίας. Πιστεύουμε ότι θα μπορούσαν να δημιουργηθούν καλλιτεχνικές εγκαταστάσεις στην περιοχή, θα αναβαθμιστεί η Πάντειος και το Χαροκόπειο. Σίγουρα μπορεί να γίνει μία συνολική αναβάθμιση της περιοχής αλλά αυτό δεν μπορεί να το κάνει από μόνο του το Κέντρο Πολιτισμού.
Θεωρώ πως είναι τυχεροί οι άνθρωποι που θα ζουν κοντά στο ΚΠΙΣΝ και τυχεροί εμείς που θα μπορούμε να προσφέρουμε αυτή την χαρά. Αυτό είναι το στοίχημα.
Έλλη Ανδριοπούλου: Σε αυτό έχει συμβάλλει και το Κέντρο Επισκεπτών. Στο να μάθει ο κόσμος τι γίνεται, τι αλλάζει στην περιοχή. Άρα η αρχική γνωριμία έχει ήδη γίνει.
Ερ.Πριν λίγο καιρό έγινε γνωστό πως πάγωσε η Ανάπλαση του Φαληρικού Όρμου. Ποια είναι η άποψη σας;
Έλλη Ανδριοπούλου: Το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος χρηματοδότησε τις μελέτες για την Ανάπλαση του Φαληρικού Όρμου ύστερα από αίτημα του αρμόδιου Υπουργείου, δεδομένου ότι αυτή η παρέμβαση θα μπορούσε να γίνει με τη χρηματοδότηση από κάποιο Ευρωπαϊκό πρόγραμμα. Από κει και πέρα, ναι αν υλοποιηθεί θα μας κάνει χαρούμενους, μην ξεχνάμε ότι σχεδιάστηκε από τον ίδιο αρχιτέκτονα, τον Renzo Piano. Οπότε υπάρχει αυτή η αισθητική και οπτική συνέχεια. Το αν πρέπει να προχωρήσει αυτό είναι θέμα της Πολιτείας.
Ερ.Πιστεύω όμως ότι θα θέλατε να γίνει
Έλλη Ανδριοπούλου: Προφανώς. Όταν το Ίδρυμα αποφάσισε να χρηματοδοτήσει τις μελέτες, η προσδοκία ήταν κάποια στιγμή να υλοποιηθούν. Από κει και πέρα όμως ουσιαστικά ο ρόλος του Ιδρύματος έχει ολοκληρωθεί.
Ερ.Πείτε μας με λίγες λέξεις τι είναι το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος
Ερ.Πείτε μας με λίγες λέξεις τι είναι το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος
Γιάννης Τροχόπουλος: Ατελές, με την έννοια της συνεχούς εξέλιξης, προόδου, ανησυχίας, πειραματισμού και επιτυχίας, μία προσπάθεια που παίρνει σάρκα και οστά χάρη στη γενναία δωρεά του μεγάλου φιλανθρωπικού Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος.
Με αυτό το καταπληκτικό ποιητικό τελείωμα του Γιάννη Τροχόπουλου ολοκληρώθηκε η συνέντευξη τους για το Κέντρο Πολιτισμού. Επόμενο ραντεβού στο χώρο της κατασκευής, στο Φάληρο, εκεί που χτυπά η καρδιά ενός εμβρύου που καθημερινά φτάνει στη γέννηση του και που φιλοδοξεί με τη δική μας αγάπη να μεγαλώσει και να θεριέψει. Θα την έχει φυσικά!
Υ.Γ. Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά για αυτή τη συνέντευξη τόσο τον Γιάννη Τροχόπουλο και την Έλλη Ανδριοπούλου αλλά και την Ελένια Σαλούτση που την κούρασα για μήνες μέχρι να καταφέρουμε αυτό το όμορφο αποτέλεσμα.
ypodomes.com
